Pierwszy w Polsce Urban Lab, miejski program służący wprowadzaniu trwałych rozwiązań podnoszących jakość życia w mieście, startuje w Gdyni. Stosowną umowę podpisał w czwartek, 7 marca, Michał Guć, wiceprezydent Gdyni ds. innowacji. Dzięki pozyskaniu prawie 3,5 mln złotych z Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju w naszym mieście uruchomiony zostaje pionierski w skali kraju model współpracy mieszkańców, ekspertów i przedstawicieli struktur miejskich.
Urban Lab to program miejski, dzięki któremu powstaje przestrzeń do wypracowania, ale też wdrażania efektywnych i trwałych zmian podnoszących jakość życia mieszkańców Gdyni.
– Zakłada funkcjonowanie miejsca współpracy mieszkańców, ekspertów z całego kraju, aktywistów miejskich oraz urzędników i władz miasta. Koncentrować się będzie na wypracowywaniu nowych sposobów pracy nad wyzwaniami stojącymi przed Gdynią. Działanie Urban Lab zostało zaplanowane na trzy lata z możliwością wydłużenia ewentualnie na dwa kolejne lata – informuje Michał Guć, wiceprezydent Gdyni ds. innowacji. – To ogromne wyróżnienie, że Gdynia została zaproszona do tego programu.
– To też docenienie wagi wszystkich przedsięwzięć, które od trzech lat podejmujemy w Laboratorium Innowacji Społecznych z myślą o angażowaniu mieszkańców w życie Gdyni, włączaniu ich we współdecydowanie i inicjowanie zmian – dodaje Aleksandra Markowska, dyrektor Laboratorium Innowacji Społecznych. – Naszą misją jest poszukiwanie i wdrażanie innowacyjnych rozwiązań podnoszących jakość życia. Działalność Urban Labu doskonale się w nią wpisuje. Dlatego przez kilka miesięcy zespół Laboratorium Innowacji Społecznych, pod okiem Krajowego Instytutu Polityki Przestrzennej i Mieszkalnictwa (od 1 marca, po zmianie nazwy – Instytutu Rozwoju Miast i Regionów) oraz Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju, pracował nad wypracowaniem koncepcji realizowania w Gdyni tego unikatowego w skali kraju przedsięwzięcia.
Pracownicy Instytutu Rozwoju Miast i Regionów, którzy są autorami założeń teoretycznych funkcjonowania Urban Labu, będą pełnić także rolę doradczą i wspierać merytorycznie jego działalność.
Laboratorium Innowacji Społecznych, które prowadzić będzie gdyński Urban Lab, to jednostka miejska powstała niemal dokładnie trzy lata temu, na przełomie lutego i marca 2016, po wyodrębnieniu ze struktur Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego modułu innowacji społecznych. Już wtedy do jej zadań należało koordynowanie m.in. całej procedury Budżetu Obywatelskiego, prowadzenie Młodzieżowego Centrum Innowacji i Designu „Wymiennikownia”, wypracowanie zapisów Gminnego Programu Rewitalizacji miasta Gdyni wraz z zintegrowanymi z nim wnioskami projektowymi. Obecnie LIS w warstwie inwestycyjnej i społecznej realizuje również GPR przyjęty przez Radę Miasta Gdyni w marcu 2017 – dokument obejmuje sześć obszarów, a wartość zapisanych w nim działań sięga 100 mln zł (z czego ok. połowa pochodzi ze środków Unii Europejskiej).
Laboratorium działa też w partnerstwach lokalnych, będąc liderem takich projektów jak Gdyński System Aktywizacji Społeczno – Zawodowej „Pracownia” czy Rozwój Usług Społecznych w Gdyni, z zaangażowaniem sieci placówek wsparcia dziennego (pod wspólną nazwą SPOT).
Ostatnie trzy lata to także prowadzenie ogólnopolskiego projektu Inkubatora Innowacji Społecznych – w ramach którego wypracowywano nowatorskie rozwiązania poprawiające jakość życia osób zależnych, a 9 z 14 rozwijanych w Gdyni innowacji upowszechniono.
LIS stale poszerza zakres swojej działalności. Ubiegły rok przyniósł m.in. wypracowanie modelu funkcjonowania Przystani – sieci domów sąsiedzkich – zwieńczone otwarciem w trzech gdyńskich dzielnicach centrów sąsiedzkich – miejsc współtworzonych przez mieszkańców, z bogatą ofertą społeczną, kulturalną, sportową. Wkrótce otwarcie czwartego domu sąsiedzkiego, w kolejnej dzielnicy.
Kluczowe z punktu widzenia Urban Labu są również doświadczenia Laboratorium Innowacji Społecznych w zakresie prowadzenia procesów konsultacyjnych i rozmów o mieście. Pracownicy LIS w ostatnim czasie przeprowadzili trzy ogólnomiejskie i dwa lokalne procesy konsultacji społecznych, które zaangażowały kilka tysięcy mieszkańców i wprowadziły do naszego miasta takie formy dialogu, jak np. wysłuchanie publiczne.
Pierwszym z tematów wziętych na warsztat Urban Labu jest partycypacja społeczna. Grupy eksperckie będą pracowały nad rozwiązaniami w tym zakresie, a także m.in. nad praktycznymi narzędziami teleinformatycznymi wdrażanymi w Gdyni na podstawie doświadczeń samorządów z Hiszpanii. Na potrzeby naszego miasta zaadaptowane zostaną platforma Consul z Madrytu lub Decidim z Barcelony – umożliwiające budowanie szerokiego dialogu społecznego na rozległym polu tematycznym. Wybrane narzędzie będzie rozwijane podczas hackathonu – konkursu dla specjalistów IT.
Urban Lab znajdzie swoje konkretne miejsce na mapie Gdyni – Pomorski Park Naukowo-Technologiczny przy al. Zwycięstwa 96/98. Będzie się mieścił w dawnej Pracowni Laboratorium Innowacji Społecznych, które koordynuje prace Urban Labu.
– Planujemy stworzenie miejsce autentycznej i pogłębionej dyskusji na temat potrzeb i wyzwań, jakie stoją przed nowoczesnym miastem – mówi Przemysław Górski z LIS, kierujący Urban Labem. – Urban Lab ma też charakter funkcjonalny – rozwiązania, które powstaną w ramach różnych ścieżek roboczych i tematycznych będą stanowiły efektywne metody radzenia sobie ze wcześniej przeanalizowanymi i stwierdzonymi wyzwaniami. Do współpracy i współtworzenia miejsca zaprosimy przedstawicieli różnych gdyńskich środowisk.
Pierwszą okazją do rozmowy mieszkańców, miejskich liderów z sektora pozarządowego oraz przedstawicieli władz miejskich będzie otwarcie Urban Labu. W czwartek, 28 marca o godz. 17.00 odbędzie się spotkanie, którego tematem będzie partycypacja społeczna w Gdyni – związane z nią wyzwania, ale i szanse, które daje. Wstęp na wydarzenie jest wolny.
Szczegółowe informacje na temat działania Urban Labu znajdą się na stronie www.lis.gdynia.pl oraz facebooku Laboratorium Innowacji Społecznych.
